KIRMIZI

Magdalena Carmen Frida Kahlo Calderon 1907’de Mexico City’nin güneyindeki Coyoacan’da, Macar Yahudisi fotoğrafçı Wilhelm Kahlo ve Kızılderili asıllı Matilde Calderon Gonzales’in dört kızından üçüncüsü olarak dünyaya geldi. 6 Temmuz 1907 günü doğmuş olmasına rağmen, kendisi doğum tarihini, Meksika devriminin gerçekleştiği 7 Temmuz 1910 günü olarak ilan etmiş, yaşamının modern Meksika'nın doğuşuyla bağlamış olmasını istemiştir.

Altı yaşındayken geçirdiği çocuk felcinin sonucu olarak bir bacağı özürlü kalmış, kendisine "Tahta Bacak Frida" denmişti. Bu özrüyle başetmesini bilen Frida, gençkızlık çağında, dönemin en iyi e�itimini veren Ulusal Haz�rl�k Okulu’nda okudu. Bu okul, onu sanat, edebiyat, felsefe gibi alanlara y�nlendirdi. �lerde Meksika d���n ya�am�n�n �nemli isimleri olarak an�lacak Alejandro Gomez Arias, Jose Gomez Robleda, Alfonso Villa okul arkada�lar� oldu. Okulda, anar�ist bir edebiyat grubuna dahil oldu; g��l� bir ki�ilik olu�turmaya ba�lad�. 19 ya��nda ge�irdi�i bir trafik kazas� b�t�n hayat�n� de�i�tirdi.

17 Eyl�l 1925 okuldan eve d�nerken bindi�i otob�s�n tramvayla �arp��mas� sonucu �ok ki�inin �ld��� kazada, trenin demir �ubuklar�ndan birisi Frida’n�n sol kal�as�ndan girip le�en kemi�inden ��km��t�. Kazadan sonra t�m hayat� korseler, hastaneler ve doktorlar aras�nda ge�ecek; omurgas� ve sa� baca��nda dinmeyen bir ac�yla ya�ayacak, 32 kez ameliyat edliecek ve 1954’te �ocuk felci nedeniyle sakat olan sa� baca�� kangren y�z�nden kesilecektir.

Kazadan bir ay sonra hastaneden ��kan Kahlo, ailesinin te�viki ile s�k�nt� ve ac�dan ka�mak i�in resim yapmaya ba�lad�. Yata��n�n tavan�ndaki aynaya bakarak oto-portreler yapt�.

1927 y�l� sonunda y�r�meye ba�layan Kahlo, bu d�nemde sanat ve politika �evreleri ile yak�nla�maya ba�lad�. K�ba'l� �nder Julio Antonio Mella ve foto�raf sanat��s� Tina Modotti ile tan���p yak�n arkada� oldu. Birlikte, d�nemin sanat��lar�n�n davetlerine, sosyalistlerin tart��malar�na kat�lmaya ba�lad�lar. Kahlo, 1929’da Meksika Kom�nist Partisi’ne �ye oldu.

Resim �izmeye devam eden Kahlo ayn� d�nemde bir g�n, Meksikal� Michalangelo olarak an�lan �nl� ressam Diego Rivera'y� g�rmeye ve resimlerini g�stermeye gitti. �ki sanat��, 21 A�ustos 1929’da evlendiler. Kahlo 1930’da e�iyle beraber ABD’ye gitti ve 1933’te Rivera ald��� duvar resmi sipari�lerini bitirinceye kadar orada ya�ad�lar.

Frida ile Rivera’n�n f�rt�nal� bir evlilik ya�amlar� oldu. Sa�l�k sorunlar� nedeniyle bir �ocu�unu ald�ran ve ardarda iki d���k yapan Frida, e�inin sadakatsizlikleri nedeniyle 1939 y�l�nda ondan ayr�ld� ama 1 sene sonra yeniden evlendiler ve Frida’n�n �ocuklu�unu ge�irdi�i Mavi Ev’e yerle�tiler.

Frida’n�n da evlilikleri s�ras�nda �e�itli erkeklerle ili�kileri olmu�tu. Bunlarda birisi de Rus devriminin �nde gelen isimlerinden Lev Tro�ki iledir. Tro�ki, Rivera’n�n Meksika Cumhurba�kan�ndan ald��� �zel izin ile 1937’de Meksika’ya gelmi� ve Frida’n�n evine yerle�mi�ti. Aralar�ndaki ili�kiyi Tro�ki’nin e�inin farketmesi �zerine Frida, Tro�ki’den ayr�lm��t�r. Tro�ki’ye d�zenlenen suikast�n ard�ndan suikast�� ressam Siqueiros’un arkada�� olmas� nedeniyle sorgulanan Frida, bir s�re Meksika’dan ayr�lmay� uygun bulumu�; o s�rada San Fransisco’da bulunan eski e�i Rivera’n�n yan�na gitmi� ve �ift orada yeniden evlenmi�lerdi.

S�k s�k sa�l��� bozulan Frida, dayan�lmaz ac�larla ba�a ��kmak i�in b�t�n g�c�yle resim yapm��, yaln�z �lkesinde de�il, Amerika ve Fransa’da sergiler a�m��t�r. 1938’de New York’ta a�t��� sergi ona b�y�k �n getirdi, 1939’daki Paris sergisi ile �vg�ler toplad� 1943’de 'La Esmeralda' adl� yeni bir sanat okulunda ��retim �yeli�ine ba�layan Frida, sa�l�k durumu k�t�le�mesine ra�men ders vermeyi s�rd�rd�; 1950’de omurgas�ndaki sorunlar nedeniyle hastaneye kald�r�ld� ve 9 ay hastanede kald�. 1953 y�l� Nisan ay�nda Mexico City’de bir ki�isel sergi a�t�; Temmuz ay�nda sa� baca�� kesildi.

Frida Kahlo, 13 Temmuz 1954’te, akci�er embolisi te�hisiyle son nefesini verdi�inde; arkas�nda b�rakt��� son tablosu; Ya�as�n Ya�am isimli bir nat�rmorttu.

Frida Kahlo’nun 143 resmi vard�r. Resimlerinin 55 tanesi oto-portrelerden olu�ur. Ya�am�n�n b�y�k bir b�l�m�n� yatakta ba��n�n �st�nde duran, “g�nd�zlerinin ve gecelerinin cellad�” olarak tan�mlad��� bir aynaya bakarak ge�irdi�i i�in s�rekli oto-portre �izmi�tir. Resimlerindeki ustal�k, Pablo Picasso’ya bile "Biz onun gibi insan y�zleri �izmeyi bilmiyoruz" dedirtmi�tir.

S�rekli evcil hayvan besleyen Frida’n�n besledi�i hayvanlarla ilgili iki portresi vard�r: 1941'de yapt��� "Ben ve Papa�anlar�m" ile 1943'te yapt��� "Maymunlarla Otoportre".

Frida’n�n resimleri s�rrealist olarak de�erlendirilse de o surrealizmi reddetti. Resimleri asl�nda ac� ve kesin ger�ekli�i yans�t�yordu. Frida’n�n resimlerinde Meksika k�lt�r� ve devrimci ulusal kimlik tuvale aktar�lm��t�.

Kahlo, 1938’de New York’ta s�rrealist resmin �nc� isimlerinden dostu Andre Breton’un da deste�iyle bir sergi a�t� ve bu sergi ona uluslararas� �n getirdi. 4 tablosunu �nl� akt�r Edward G. Robinson’a satarak ilk b�y�k sat���n� ger�ekle�tirdi, resimlerinin yar�s� sat�ld�. Bu ba�ar� �st�ne 1939’da Paris’te bir sergi a�t�. Paris sergisinde fazla resmi sat�lmasa da eserleri b�y�k ilgi toplad�; Picasso ve Kandinsky gibi sanat��lar�n �vg�s�n� kazand�; Louvre M�zesi, sanat��n�n �er�eve adl� tablosunu sat�n ald�. Sanat��, �lkesindeki ilk ki�isel sergisini 1953’te Meksika’daki galerisinde a�t�.